Στην οικογένεια του Τμήματος Ιστορίας-Εθνολογίας ΔΠΘ ο Πασχάλης Κιτρομηλίδης ως Επίτιμος Διδάκτωρ

Την Πέμπτη 8 Μαρτίου 2018 πραγματοποιήθηκε η τελετή αναγόρευσης του Καθηγητή Πασχάλη Κιτρομηλίδη σε Επίτιμο Διδάκτορα του Τμήματος Ιστορίας & Εθνολογίας της Σχολής Κλασικών & Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δ.Π.Θ.

Ο Πασχάλης Μ. Κιτρομηλίδης σπούδασε πολιτικές επιστήμες και νεότερη ιστορία στα Πανεπιστήμια Wesleyan και Harvard των ΗΠΑ. Διδάκτωρ Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Harvard (1979), από το 1980 διδάσκει ιστορία των πολιτικών θεωριών στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου από το 1987 είναι καθηγητής της πολιτικής επιστήμης. Μεταξύ 1980-1995 διετέλεσε διευθυντής του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών και εν συνεχεία γενικός γραμματέας του Δ.Σ. του. Το 2000 εκλέχτηκε διευθυντής του Ινστιτούτου Νεοελληνικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (ΙΝΕ/ΕΙΕ).

Εξαιρετικά σημαντική είναι η έρευνα και τα συμπεράσματα του κ. Κιτρομηλίδη στη μελέτη του πνευματικού κινήματος των Φώτων, του Νεοελληνικού Διαφωτισμού, για τον οποίο θεωρείται σήμερα ένας από τους κυριότερους μελετητές και γνώστες του.

Στην τελετή αναγόρευσης παρέστησαν ο Αναπληρωτής Πρύτανη, κ. Παντελής Μπότσαρης, ο Ομότιμος Καθηγητής του Τμήματος Ιστορίας & Εθνολογίας, κ. Κωνσταντίνος Χατζόπουλος, ο οποίος εκφώνησε τον έπαινο του τιμώμενου, η Κοσμήτωρ της Σχολής Κλασικών & Ανθρωπιστικών Σπουδών, κ. Γαβριηλίδου Ζωή, ο Πρόεδρος του Τμήματος Ιστορίας & Εθνολογίας, κ. Βαρβούνης Εμμανουήλ, η Πρόεδρος του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας, κα. Τζιάτζη Μαρία, και η Πρόεδρος του Τμήματος Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξεινίων Χωρών, κα. Δημάση Μαρία.

Ακόμη, στην τελετή παρευρέθηκαν μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας του ΔΠΘ, Καθηγητές, Φοιτητές και πολίτες της Κομοτηνής για να τιμήσουν το “μεγάλο δάσκαλο”.

Η Κοσμήτορας της Σχολής Κλασικών & Ανθρωπιστικών Σπουδών, Καθηγήτρια Ζωή Γαβριηλίδου, στο χαιρετισμό της προς τον τιμώμενο και τους παρευρισκόμενους τόνισε τη μεγάλη τιμή τόσο για το Τμήμα Ιστορίας & Εθνολογίας όσο και για τη Σχολή, να συγκαταλέγεται ένας “ερευνητής, δάσκαλος και άνθρωπος με ήθος”, όπως ο Πασχάλης Κιτρομηλίδης στους Επίτιμους Διδάκτορες. Η κα. Κοσμήτωρ, κλείνοντας το χαιρετισμό της, τόνισε: “Σε τούτη εδώ την εσχατιά της Ελλάδας, δίνουν το στίγμα του ποια είναι η αξία τω ανθρωπιστικών σπουδών για ένα πανεπιστήμιο, αλλά και την τοπική ή την ευρύτερη κοινωνία και, τέλος, αναδεικνύουν, σε μια δύσκολη για το ΔΠΘ περίοδο, ποιος είναι ο πραγματικός ρόλος ενός πανεπιστημίου.”

Ο Πρόεδρος του Τμήματος Ιστορίας & Εθνολογίας, Καθηγητής Εμμανουήλ Βαρβούνης, στο χαιρετισμό του αναφέρθηκε στους ερευνητές και τους επιστήμονες εκείνους που έχουν αφήσει ανάγλυφη τη σφραγίδα τους στην εποχή και το αντικείμενο τους· στους δασκάλους των οποίων το έργο προεκτείνεται στο χρόνο μέσα από αναμνήσεις και διδάγματα. “Οι άνθρωποι αυτοί, αφιερωμένοι στο αντικείμενο τους, υπερβαίνουν το χώρο και το χρόνο της βιολογικής τους ύπαρξης και γίνονται παραδείγματα μίμησης για πολλούς ομοτέχνους τους πέρα από σύνορα, γλώσσες και εθνικότητες. Αποτελούν πρότυπα ζωής και δράσης και ως τέτοια πρέπει να υψώνονται ως “ο λύχνος επί τη λυχνία”, ώστε να φέγγουν “πάσι τοις εν τη οικία” των επιστημονικών μας κλάδων και ειδικεύσεων. Έναν τέτοιο άνθρωπο τιμά απόψε το Τμήμα Ιστορίας & Εθνολογίας με την υλοποίηση της ομόφωνης απόφασης του να του απονείμει τον τίτλο του Επιτίμου Διδάκτορος, απόφαση που ομοφώνως, επίσης, εγκρίθηκε και επικυρώθηκε από τη Σύγκλητο του Πανεπιστημίου μας.”

Ακόμη, ο κ. Βαρβούνης τόνισε υπογράμμισε για τον κ. Κιτρομηλίδη:  “Έχει καταδείξει τις βαθύτατες πνευματικές ρίζες και ορθόδοξες αφετηρίες του τρόπου με τον οποίο ο αιώνας των Φώτων πέρασε, ρίζωσε και βλάστησε στην καθ΄ ημάς Ανατολή. “Φύσει” ευγενής κατάφερε να αναπτύξει και να θεμελιώσει ένα νηφάλιο και παραγωγικό επιστημονικό διάλογο. “

Μετά τον έπαινο από τον Ομότιμο Καθηγητή κ. Κωνσταντίνο Χατζόπουλο και την περιένδυση του τιμωμένου από τον Αναπληρωτή Πρύτανη και την Κοσμήτορα της Σχολής, ακολούθησε η ομιλία του κ. Πασχάλη Κιτρομηλίδη, στην οποία  εξέτασε το θέμα “Η σπουδή του Νέου Ελληνισμού ως επιστημονική πρόκληση”, μη μένοντας στη μελέτη του Διαφωτισμού, αλλά τονίζοντας και αναλύοντας πως κάποιος σήμερα μπορεί να επενδύσει γόνιμα και στέρεα στη Σπουδή του Νέου Ελληνισμού.

Πασχάλης Κιτρομηλίδης:Αφιέρωσα τη ζωή μου κυρίως στη Σπουδή του Νέου Ελληνισμού.”

Ο κ. Κιτρομηλίδης ξεκίνησε την ομιλία του παρατηρώντας πως η σπουδή του Νέου Ελληνισμού αποτελεί επιστημονική πρόκληση με πολλές έννοιες και σε πολλά επίπεδα. Παρουσίασε το δίλημμα που ανακύπτει ως προς την επιλογή της ειδικότητας του Νέου Ελληνισμού σε σχέση με άλλα ευρύτερα επιστημονικά πεδία. Η λύση στο δίλημμα αυτό, σύμφωνα με τον κ. Κιτρομηλίδη, προκύπτει από μια υπαρξιακή επιλογή.”Επιλέγουμε τη Σπουδή του Νέου Ελληνισμού, διότι, ως έχουν σήμερα τα πράγματα, είμαστε οι μόνοι που μπορούμε να το κάνουμε. Μετά την έκλειψη, σε ανησυχητικό βαθμό, της σοβαρής μελέτης του αντικειμένου εκτός Ελλάδος, επιλέγοντας το αντικείμενο, συντηρούμε ζωντανή μια ειδικότητα στο ευρύ πεδίο των επιστημών του ανθρώπου, την οποία αν δεν θεραπεύσει με σοβαρότητα η σύγχρονη επιστημονική κοινότητα, κινδυνεύει να εκλείψει.”

Υπογραμμίζοντας τη μεγάλη πρόκληση του εγχειρήματος της σπουδής του νέου Ελληνισμού, ο κ. Κιτρομηλίδης θέτει το ερώτημα “πως οφείλουμε να μελετούμε το αντικείμενο του Νέου Ελληνισμού;”. Σύμφωνα με τον τιμώμενο, απαιτείται εξοικείωση και έλεγχος του corpus των πηγών της ιστορίας και φιλολογίας του νέου ελληνισμού στην περίοδο με την οποία ασχολείται ο κάθε ερευνητής, αλλά και ένας γενικότερος έλεγχος και επίγνωση του πλήρους εύρους του φάσματος των υλικών των πηγών.

“Επιβάλλεται η εξοικείωση με τη βιβλιογραφία του Νέου Ελληνισμού.  Οι βιβλιογραφίες θα μας καθοδηγήσουν προς την κατεύθυνση της εξοικείωσης και του ελέγχου των πηγών.”

Η τρίτη πρόκληση που ανέδειξε ο Καθηγητής σχετίζεται με τους  κινδύνους που υπάρχουν στην ειδικότητα της σπουδής του Νέου Ελληνισμού. Οι κίνδυνοι είναι σύμφυτοι με τα αντικείμενα. Πρόκειται για την εσωστρέφεια και τον εθνοκεντρικό επαρχιωτισμό. Οι κίνδυνοι της εσωστρέφειας στην έρευνα του Νέου Ελληνισμού μπορούν να αντιμετωπιστούν, να τεθούν υπό έλεγχο ακριβέστερα, δια της συγκριτικής μεθόδου. Συγκριτικές προσεγγίσεις μπορούν να επιτρέψουν καλύτερη στάθμιση των πραγμάτων και να συμβάλουν στην απαλλαγή από τη μονομέρεια και την υπερβολή.

Πριν την τελετή Αναγόρευσης, προηγήθηκε επιστημονική ημερίδα, διοργανωμένη από το Τμήμα Ιστορίας & Εθνολογίας, με τίτλο “Νεοελληνικός Διαφωτισμός: ελληνικές και βαλκανικές διαδρομές” στην οποία συμμετείχαν με τις ανακοινώσεις τους από το Τμήμα Ιστορίας & Εθνολογίας οι κ.κ. Δ. Στρατηγόπουλος, Ε. Βαρβούνης, Κ. Χατζόπουλος, Θ. Κούγκουλος και η κα. Ε. Ναξίδου, και από το Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας η κα. Β. Κοντογιάννη και ο κ. Ν. Μαυρέλος.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Εγγραφείτε στο Newsletter μας